دوشنبه ۳ اردیبهشت ۱۳۹۷ - ۲۲:۲۱

راهکارهای تعامل پژوهشگران مطالعات میان‌رشته‌ای«سلامت و دین» بررسی شد

نشست علمی سلامت و دین

در نخستین روز از نشست علمی و پژوهشی مطالعات میان رشته ای«سلامت و دین»، راهکارهای تعامل میان پژوهشگران حوزه‌های سلامت و دین بررسی شد.

به گزارش مفدا، نخستین روز از نشست سراسری علمی و پژوهشی مطالعات میان رشته ای«سلامت و دین» دوشنبه، سوم اردیبهشت‌ماه با حضور جمعی از اعضای هیات علمی، پژوهشگران و دانشجویان دانشگاه‌های علوم پزشکی و طلاب حوزه‌های علمیه در صندوق رفاه دانشجویان وزارت بهداشت برگزار شد.

از جمله برنامه‌های روز اول این نشست، برگزاری دو کارگاه تخصصی با عنوان«نحوه تعامل حدیث و دانش‌های طبیعی با مروری بر دانش پزشکی» و «مرور مفاهیم سلامت و بیماری» در فلسفه پزشکی بود که در دو نوبت صبح و عصر برگزار شد. 

حجت الاسلام و المسلمین مسعودی، عضو هیات علمی و قائم‌مقام دانشگاه قرآن و حدیث در کارگاه تخصصی«نحوه تعامل حدیث و دانش‌های طبیعی با مروری بر دانش پزشکی»به برشماری عرصه های تعامل دین و علم پرداخت و گفت: به طور کلی تعامل دین و علم در هفت الی هشت عرصه به وسیله تعاملات فکری و تجربی دسته‌بندی می شود.

وی افزود: نخستین عرصه، سوال آفرینی است؛ در این عرصه ما به هیچ وجه از سوال نمی هراسیم بلکه از آن استقبال می کنیم؛ اگر دانش پزشکی از حدیث سوالی داشته باشد ما خوشحال می شویم زیرا سوال باعث می شود که لایه های زیرین مفهوم، منطوق و منظور حدیث را دریابیم یا حداقل به آن نزدیک شویم. پاسخگویی به سوالات یکدیگر عرصه دومی است که حدیث و دانش پزشکی می توانند به  هم خدمت کنند. عرصه دیگر پیشنهاد فرضیه برای آغاز فرآیند پژوهش های خاص است و همانگونه که می دانید فرضیه ها حدس های صائب یا تقریبا صائبی است که پژوهشگر از پی مطالعات متمرکز بر روی یک مساله به ذهن فرد می رسد و صرفا یک حدس بدون پشتوانه نیست؛ این فرضیه را می توان از احادیث گرفت و البته اینکه به سراغ چه نوع حدیثی رفت جای بحث و بررسی بیشتری دارد که کاری دشوار و نیازمند مطالعات پیشین است.

مسعودی اظهار کرد: همچنین می توان در اخلاق پژوهش یا در مشروعیت آزمایش های علمی و پزشکی که فرآیندهای تحقیق نیازمند به آن است از احادیث بهره برد. مرحله دیگری که باز نباید موجب هراس شود، مرحله تعارض میان دانش پزشکی و احادیث است؛ در حالی که این تعارض ما را می ترساند اما این مهم می تواند آغاز یک پژوهش جدی تر شود. مرحله تعارض آفرینی می تواند باعث شود که فرآیندهای تحقیق را چه در قسمت دینی و چه در قسمت علمی به صورت جدی تری از ابتدا تا انتها بازدید و بازپژوهشی کنیم و در مرحله بازپژوهشی فرآیند  تحقیق حدیثی و علمی متوجه برخی خلاهای پژوهشی یا کم دقتی در استفاده از مواد خام تحقیق می شویم که گاهی اوقات یا باعث تغییر فهم ما از حدیث می شود و یا داده علمی به صورت عام و مطلق باقی نماند.

عضو هیات علمی دانشگاه قرآن و حدیث گفت: همچنین در جهت بخشی و سربرآوردن علم از دل احادیث نیز می توانیم استفاده های متقابل داشته باشیم ولی هنوز در مرحله ای که بتوانیم بگوییم یک دانش مستقل از حدیث استخراج می شود بر طبق دانسته های بنده نمی توانیم بگوییم که هنوز یک دانش را می توان از دل حدیث بیرون بکشیم یا نقد کنیم و در این عرصه ها باید منتظر پژوهش های نسل های بعد باشیم.

در کارگاه دوم روز نخست این نشست علمی نیز دکتر علیرضا منجمی، عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی به مرور مفاهیم سلامت و بیماری در فلسفه پزشکی پرداخت.

وی نخست به برشماری تفاوت‌های علوم طبیعی، علوم اجتماعی و علوم انسانی پرداخت و در ادامه روش‌شناسی علوم مختلف را متفاوت عنوان کرد که بخشی از  چالش‌های متداول در بحث میان پژوهشگران را عدم شناخت روش‌شناسی دیگر علوم عنوان کرد.

این استاد دانشگاه در بخش دیگری از این کارگاه به برشماری ویژگی‌های حوزه میان‌رشتگی پرداخت و سهم رشته‌ها در پیشبرد اهداف این دست پژوهش‌ها، فراتر رفتن از قالب‌های سخت رشته‌، گفت‌وگو، تلاش برای درک طرف مقابل، مسأله‌محوری، تاثیر معرفت تولید شده بر همه رشته‌های درگیر و حوزه پژوهشی را از جمله مولفه‌های موثر در شکل‌گیری تعامل میان پژوهشگران علاقمند به حوزه میان رشتگی عنوان کرد.


پخش فیلم سینمایی«ماجرای نیمروز» پایان بخش برنامه‌های روز نخست این نشست بود.

گفتنی است در روز دوم این نشست نیز دکتر سیدمحمدتقی موحد ابطحی، دکترای فلسفه علم و فناوری، روش شناسی مطالعات بین رشته ای علم و دین را با تاکید بر موضوع سلامت برای شرکت‌کنندگان بازگو خواهد کرد.

ارسال نظر

    • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
    • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.